ẢNH HƯỞNG CỦA MÙA VỤ VÀ TUỔI GỐC GHÉP ĐẾN NHÂN GIỐNG CÂY MẮC MẬT (Clausena indica (Dalzell) Oliv.)

Trần Đình Hà; Trần Minh Quân; Nguyễn Trịnh Hoàng Anh; Ngô Xuân Bình; Nguyễn Văn Hồng

doi:10.34238/tnu-jst.14045

ẢNH HƯỞNG CỦA MÙA VỤ VÀ TUỔI GỐC GHÉP ĐẾN NHÂN GIỐNG CÂY MẮC MẬT (Clausena indica (Dalzell) Oliv.)

Thông tin bài báo

Ngày nhận bài: 19/11/25 Ngày hoàn thiện: 30/03/26 Ngày đăng: 30/03/26

Các tác giả

1. Trần Đình Hà, Trường Đại học Nông Lâm – ĐH Thái Nguyên
2. Trần Minh Quân, Viện Khoa học Sự sống – ĐH Thái Nguyên
3. Nguyễn Trịnh Hoàng Anh, Bộ Khoa học Công nghệ
4. Ngô Xuân Bình, Trường Đại học Nông Lâm – ĐH Thái Nguyên
5. Nguyễn Văn Hồng , Trường Đại học Nông Lâm – ĐH Thái Nguyên; Viện Khoa học Sự sống – ĐH Thái Nguyên

Tóm tắt

Nghiên cứu này đánh giá ảnh hưởng của thời vụ ghép và tuổi gốc ghép đến sự thành công của phương pháp nhân giống vô tính bằng ghép nêm ở cây Mắc mật. Hai thí nghiệm được bố trí theo kiểu khối ngẫu nhiên hoàn chỉnh với ba lần lặp lại. Thời vụ ghép cho thấy tác động đáng kể đến quá trình hình thành mô tiếp hợp và sự phát triển của chồi sau ghép. Ghép vào vụ Xuân (tháng 2) và vụ Thu (tháng 8) cho tỷ lệ cây đạt tiêu chuẩn xuất vườn tương ứng (76,67%) và (77,78 %) cao hơn rõ rệt và sinh trưởng chồi tốt hơn so với ghép vụ Hè. Tuổi gốc ghép cũng ảnh hưởng mạnh đến hiệu quả ghép; các gốc ghép 9 – 15 tháng tuổi cung cấp trạng thái sinh lý tối ưu cho quá trình hình thành mô sẹo và tái lập hệ mạch. Trong đó, gốc ghép 12 tháng và 15 tháng đạt tỷ lệ cây đạt tiêu chuẩn xuất vườn cao nhất (81,11% và 76,67%). Các kết quả thu được nhấn mạnh rằng việc lựa chọn thời vụ thích hợp kết hợp với gốc ghép ở giai đoạn sinh lý tối ưu là yếu tố quyết định thành công của kỹ thuật ghép. Nghiên cứu cung cấp bằng chứng thực nghiệm quan trọng nhằm hoàn thiện quy trình nhân giống và đảm bảo nguồn giống chất lượng phục vụ phát triển và bảo tồn bền vững cây Mắc mật.

Từ khóa

Clausena indica; Thời vụ ghép; Tuổi gốc ghép; Nhân giống vô tính; Hiệu quả ghép

Toàn văn:

PDF

Tài liệu tham khảo

[1] D. X. Zhang, T. G. Hartley, and D. J. Mabberley, “Clausena indica (Dalzell) Oliv.,” in Flora of China, vol. 11, Z. Y. Wu, P. H. Raven, and D. Y. Hong, Eds. Beijing & St. Louis: Science Press and Missouri Botanical Garden Press, 2008.

[2] Plant Resources Center, Report on the current status of conservation and development of genetic resources of specialty plant species in the Northeastern region of Vietnam, Ministry of Agriculture and Rural Development, Hanoi, 2020.

[3] T. L. Do, Vietnamese Medicinal Plants and Remedies. Medical Publishing House, Hanoi, 2004.

[4] T. Anil John, S. Thomas, and M. George, “Chemical composition and antibacterial activity of the leaf oil of Clausena indica from South India,” Journal of Essential Oil Bearing Plants, vol. 14, no. 3, pp. 339–344, 2011.

[5] T. M. D. Phạm, A. M. Pawlowska, P. L. Cioni, V. M Chau, M. H. Le, and A. Braca, “Chemical composition and antimicrobial activity of Clausena indica (Dalz) Oliv. essential oil from Vietnam,” Natural Product Communications, vol. 4, no. 6, pp. 869–872, 2009.

[6] F. L.Wei, L. L. Zhang, and X. Zhao, “Flavonoid composition and antibacterial activity of Clausena indica fruit extract,” Chinese Journal of Natural Medicines, vol. 9, no. 4, pp. 275–281, 2011.

[7] V. Q. Nguyen, D. X. Tran, H. A. La, and H. D. Tran, “Bio-guided isolation of prospective bioactive constituents from roots of Clausena indica (Dalzell) Oliv.,” PLoS ONE, vol. 14, no. 1, 2019, Art. no. e0220425.

[8] G. S. Joshi and D. H. Gawad, “6-Methoxyheptaphylline, a new carbazole alkaloid from Clausena indica,” Phytochemistry, vol. 23, no. 3, pp. 705–707, 1984.

[9] H. T. Hartmann, D. E. Kester, F. T. Davies, and R. L. Geneve, Plant propagation: Principles and practices (8th ed.). Prentice Hall, 2011.

[10] H. S. Nguyen, Techniques for cultivating ten non-timber forest species used as spices. Agriculture Publishing House, 2014, pp. 55–56.

[11] W. Guo, L. Wang, Y. Guo, and X. Deng, “Physiological basis of graft compatibility in citrus species,” Frontiers in Plant Science, vol. 12, 2021, Art. no. 713456.

[12] S. Singh, D. Singh, R. Kumar, and S. Rajan, “Effect of season and environmental conditions on graft success in citrus under subtropical India,” Scientia Horticulturae, vol. 252, pp. 364–370, 2019.

[13] X. Zhao, H. Liu, J. Li, and J. Xu, “Seasonal variation of graft success in mango and its relationship with cambial activity,” Horticultural Plant Journal, vol. 6, no. 5, pp. 321–328, 2020.

[14] H. Hibbert-Frey, J. Frampton, F. A. Blazich, and L. E. Hinesley, “Grafting Fraser fir (Abies fraseri): effect of grafting date, shade, and irrigation,” HortScience, vol. 45, no. 4, pp. 617–620, 2010.

[15] M. Michinari, “Combining the optimal grafting methods, seasons, and scion donors enhances the conifer grafting success and early supply of the next-generation seedlings,” Canadian Journal of Forest Research, vol. 55, pp. 1–9, 2025.

[16] F. Habibi, M. M. Arab, M. Soltani, and A. Moieni, “Anatomical and physiological processes involved in graft union formation in plants,” Horticulture Research, vol. 9, 2022, Art. no. uhac018.

[17] R. Mushtaq, M. A. Khan, A. S. Khan, and A. U. Malik, “Effect of rootstock age on grafting success and subsequent growth of mango nursery plants,” Pakistan Journal of Agricultural Sciences, vol. 50, no. 3, pp. 437–441, 2013.

[18] V. H. Nguyen and C. R. Yen, “Rootstock age and grafting season affect graft success and plant growth of papaya (Carica papaya L.),” Chilean Journal of Agricultural Research, vol. 78, no. 1, pp. 59–67, 2018.

[18] H. R. Karimi, A. Tehranifar, and M. Shoor, “Effects of rootstock and scion on graft success and early growth in pomegranate (Punica granatum L.),” Scientia Horticulturae, vol. 214, pp. 280–285, 2017.

[20] V. H. Tran and B. V. Nguyen, “Effects of rootstocks on growth characteristics, flowering, and fruit quality of grafted Cat Hoa Loc mango trees,” Can Tho University Journal of Science, vol. 1, pp. 67–73, 2024.

[21] N. C. Tran, T. N. Truong, and V. D. Le, “Effects of rootstocks on agronomic characteristics of grafted chili fruits (Capsicum spp.),” Can Tho University Journal of Science, vol. 58, no. 4B, pp. 132–142, 2022.

[22] F. Habibi, A. Ramezanian, and M. Rahemi, “Physiological, biochemical, and molecular aspects of grafting in fruit trees,” Horticulture Research, vol. 9, 2022, Art. no. uhac032.

DOI: https://doi.org/10.34238/tnu-jst.14045

Các bài báo tham chiếu

Hiện tại không có bài báo tham chiếu



Ghi nhớ