ĐÁNH GIÁ CHẤT LƯỢNG MÔI TRƯỜNG NƯỚC Ở LƯU VỰC SÔNG THƯƠNG (BẮC NINH) DỰA TRÊN CẤU TRÚC QUẦN XÃ CÁ VÀ CÁC CHỈ TIÊU LÝ - HÓA | Huyền | TNU Journal of Science and Technology

ĐÁNH GIÁ CHẤT LƯỢNG MÔI TRƯỜNG NƯỚC Ở LƯU VỰC SÔNG THƯƠNG (BẮC NINH) DỰA TRÊN CẤU TRÚC QUẦN XÃ CÁ VÀ CÁC CHỈ TIÊU LÝ - HÓA

Thông tin bài báo

Ngày nhận bài: 07/12/25                Ngày hoàn thiện: 21/05/26                Ngày đăng: 22/05/26

Các tác giả

1. Dương Thị Huyền Email to author, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội
2. Đặng Thị Thanh Hương, Trường Trung học cơ sở Đoàn Thị Điểm
3. Nguyễn Trần Ngọc Mai, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội
4. Trần Đức Hậu, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội
5. Tạ Thị Thủy, Trường Đại học Thủ đô Hà Nội

Tóm tắt


Nhằm đóng góp cơ sở khoa học cho công tác quản lý và bảo vệ tài nguyên nước tại lưu vực sông Thương, nghiên cứu đã tiến hành đánh giá chất lượng môi trường nước dựa trên các chỉ số sinh học của quần xã cá và chỉ số lý - hóa. Qua ba đợt thu thập dữ liệu chính vào tháng 4, 8 và 12 năm 2024, kết quả cho thấy chất lượng nước được đánh giá bằng các chỉ số sinh học nằm ở mức khá, tương ứng với tình trạng ô nhiễm nhẹ, với chỉ số Shannon Wiener (H’) = 2,76 và chỉ số tổ hợp sinh học (IBI) = 40. Trong khi đó, chất lượng môi trường nước mặt qua phân tích chỉ số thủy lý, thủy hóa đa số đạt mức tốt, song hàm lượng oxy hòa tan trong nước ở một số thời điểm và khu vực, đặc biệt vào mùa khô, chỉ đạt mức C thậm chí D, cho thấy nguy cơ suy giảm chất lượng nước. Việc kết hợp đồng thời hai phương pháp nhằm đánh giá một cách toàn diện, từ đó làm cơ sở khoa học cho công tác quản lý tài nguyên nước, bảo tồn đa dạng sinh học và phát triển bền vững tại khu vực nghiên cứu.

Từ khóa


Chỉ số đa dạng; Chỉ số tổ hợp sinh học; Chỉ số lý hóa; Thành phần loài cá; Thủy vực nội địa

Toàn văn:

PDF

Tài liệu tham khảo


[1] Standing Committee of the National Assembly, Resolution No. 1191/NQ-UBTVQH15 dated September 28, 2024 on the arrangement of administrative units at district and commune levels in Bac Giang and Bac Ninh provinces, 2024.

[2] Report on environmental protection work in Bac Giang province, “Department of Natural Resources and Environment of Bac Giang province,” 2020. [Online]. Available: https://baobacninhtv.vn/bac-giang-moi-truong-nuoc-tren-nhieu-con-song-dang-bi-de-doa.bbg. [Accessed Aug. 22, 2025].

[3] J. R. Karr, “Assessment of Biotic Integrity using Fish Communities,” Fisheries, vol. 6, no. 6, pp. 21-27, 1981.

[4] R. M. Hughes and T. Oberdorff, “Applications of IBI concepts and metrics to waters outside the United States and Canada,” In: Assessing the Sustainability and Biological Integrity of Water Resources Using Fish Communities. CRC Press, p. 15, 1998.

[5] D. Pont, B. Hugueny, U. Beier et al., “Assessing river biotic condition at a continental scale: a European approach using functional metrics and fish assemblages,” Journal of Applied Ecology, vol. 43, no. 1, pp. 70-80, 2006.

[6] T. T. Ta, T. T. H. Dang, and D. H. Tran, “Initial Usage of Fish Community to Assess Water Quality in Van Long Wetland Nature Reserve, Ninh Binh Province,” VNU Journal of Science, vol. 38, no. 2, 2022, doi: 10.25073/2588-1140/vnunst.5215.

[7] T. T. H. Dang, T. T. Pham, T. T. Ta, V. L. Pham, L. T. D. Ha, and D. H. Tran, “Using the biome to assess the water quality in Tien Hai Wetland Nature Reserve, Thai Binh province,” The 5th National Scientific Conference on Biological Research and Teaching in Vietnam. Publishing House of Natural Sciences and Technology, 2022, pp. 357-366, doi: 10.15625/vap.2022.0040.

[8] T. M. H. Tran, D. D. Doan, and M. K. Nguyen, "Research on water quality of Thuong River through Bac Giang province," Journal of Hydrometeorology, vol. 762, pp. 27-37, 2024.

[9] T. H. Duong, A. T. Le, Q. H. Nguyen, and D. H. Tran, “Fish species composition in the Thuong River basin in Bac Ninh province,” TNU J. Sci. Technol., vol. 231, no. 01, pp. 214-222, 2025, doi: 10.34238/tnu-jst.12849.

[10] R. Fricke, W. N. Eschmeyer, and R. van der Laan (eds), “Eschmeyer’s Catalog of Fishes California Academy of Sciences,” 2025. [Online]. Available: https://www.calacademy.org/scientists/projects/eschmeyers-catalog-of-fishes. [Accessed Aug. 23, 2025].

[11] V. K. Le, X. Q. Nguyen, and Q. V. Nguyen, Environmental Bioindicator. Educational Publishing House, 2012.

[12] R. F. Margalef, “Information theory in ecology,” International Journal of General Systems, vol. 3, pp. 36-71, 1958.

[13] D. H. Tran, V. N. Do, and L. H. S. Nguyen, Using animals as biological indicators for water quality assessment: Case studies in Tien Hai and Van Long wetland ecosystems. Publishing House: Pedagogical University, 2025.

[14] Ministry of Natural Resources and Environment, “QCVN 08:2023/BTNMT – National technical regulation on surface water quality,” 2023. [Online]. Available: https://datafiles.chinhphu.vn/cpp/files/vbpq/2023/3/01-btnmt-qc08.pdf. [Accessed Aug. 24, 2025].

[15] IUCN, “The IUCN Red List of Threatened species,” Version 2025-1, 2025. [Online]. Available: https://www.iucnredlist.org/. [Accessed Aug. 23, 2025].

[16] The Vietnamese Government, “Circular No. 35/2018/TT-BTNMT of the Ministry of Natural Resources and Environment: Regulations on criteria for determining and promulgating the List of invasive alien species,” 2018. [Online]. Available: https://chinhphu.vn/default.aspx?pageid=27160&docid=196101. [Accessed Aug. 23, 2025].

[17] Ministry of Natural Resources and Environment, “QCVN 08-MT:2015/BTNMT – National Technical Regulation on Surface Water Quality,” 2015. [Online]. Available: http://cem.gov.vn/storage/documents/5d6f3ecb5d6f 3ecb26484qcvn-08-mt2015btnmt.pdf. [Accessed Aug. 24, 2025].




DOI: https://doi.org/10.34238/tnu-jst.14191

Các bài báo tham chiếu

  • Hiện tại không có bài báo tham chiếu
Tạp chí Khoa học và Công nghệ - Đại học Thái Nguyên
Phòng 408, 409 - Tòa nhà Điều hành - Đại học Thái Nguyên
Phường Tân Thịnh - Thành phố Thái Nguyên
Điện thoại: 0208 3840 288 - E-mail: jst@tnu.edu.vn
Phát triển trên nền tảng Open Journal Systems
©2018 All Rights Reserved