PHONG TRÀO CHỐNG SƯU THUẾ Ở NAM KỲ NĂM 1930 QUA TƯ LIỆU BÁO CHÍ: TRƯỜNG HỢP CAO LÃNH – SA ĐÉC

Nguyễn Thế Hồng; Lê Thành Thuận

doi:10.34238/tnu-jst.14669

PHONG TRÀO CHỐNG SƯU THUẾ Ở NAM KỲ NĂM 1930 QUA TƯ LIỆU BÁO CHÍ: TRƯỜNG HỢP CAO LÃNH – SA ĐÉC

Thông tin bài báo

Ngày nhận bài: 28/01/26 Ngày hoàn thiện: 18/05/26 Ngày đăng: 18/05/26

Các tác giả

1. Nguyễn Thế Hồng , Trường Đại học Đồng Tháp
2. Lê Thành Thuận, Hội Khoa học Lịch sử tỉnh Đồng Tháp

Tóm tắt

Bài viết phân tích diễn biến, đặc điểm của phong trào đấu tranh chống sưu thuế ở Nam Kỳ năm 1930 thông qua trường hợp ở Cao Lãnh, Sa Đéc. Nghiên cứu sử dụng phương pháp lịch sử và phương pháp logic, kết hợp với phân tích diễn ngôn, trên cơ sở khảo sát và đối chiếu các nguồn tư liệu báo chí Nam Kỳ đương thời như Phụ Nữ Tân Văn, Lục Tỉnh Tân Văn, Tiếng Dân, Thần Chung và một số báo Pháp ngữ. Qua đó, nghiên cứu làm rõ mối liên hệ về yêu sách và hình thức đấu tranh giữa Cao Lãnh, Sa Đéc và các địa phương lân cận. Đồng thời nghiên cứu chỉ ra sự chuyển biến từ các hình thức thỉnh nguyện ôn hòa sang những hành động tập thể quyết liệt hơn. Kết quả nghiên cứu cho thấy các cuộc đấu tranh chống sưu thuế không chỉ là phản ứng tự phát trước áp bức kinh tế, mà phản ánh mức độ phản kháng xã hội ngày càng sâu sắc của nông dân Nam Kỳ trong điều kiện khủng hoảng và bất công thuộc địa. Trong một số cuộc biểu tình đã xuất hiện những dấu ấn ban đầu của khuynh hướng vô sản. Đồng thời, bài viết góp phần làm nổi bật vai trò của báo chí thuộc địa trong việc phản ánh, kiến tạo và định hình diễn ngôn về phong trào đấu tranh của nông dân Nam Kỳ năm 1930.

Từ khóa

Chống sưu thuế; Nông dân Nam Kỳ; Đấu tranh xã hội; Báo chí thuộc địa; Diễn ngôn

Toàn văn:

PDF

Tài liệu tham khảo

[1] T. T. Ta, N. N. Mao, and K. C. Vo, History of Vietnam, vol. 9. Social Sciences Publishing House, Hanoi, 2017.

[2] V. T. Nguyen, “The Cochinchina Party Committee and the revolutionary movement during the period 1930–1945,” Vietnam Journal of Social Sciences, no. 12, pp. 81-89, 2017.

[3] T. H. Pham, The National-Democratic Movement in Cochinchina, 1930–1945: A Study Based on Archival Sources. National Political Publishing House, Hanoi, 2018.

[4] D. T. Phan and T. H. Truong, History of Press Regimes in Vietnam, vol. I: Before the August Revolution of 1945 (1858–1945). Ho Chi Minh City General Publishing House, 2019.

[5] T. D. Ho, “A study of the tax system imposed by French colonial authorities in Vietnam before 1945,” Journal of Vietnam National University, Hanoi (Social Sciences), vol. XV, no. 4, pp. 7-15, 1999.

[6] H. P. Le, “Identifying the economic legacy of the colonial period in Cochinchina,” Journal of Science and Technology Development, vol. 16, no. X3, pp. 139-150, 2013.

[7] T. T. N. Le and V. D. Le, “French tax policy in Cochinchina in the second half of the nineteenth century,” Journal of Ho Chi Minh City University of Education, vol. 17, no. 10, pp. 1856-1866, 2020.

[8] T. H. Pham and T. T. Luu, “Cochinchina under French colonial rule (1862–1939),” European Journal of Social Sciences Studies, vol. 11, no. 5, pp. 34-44, 2025.

[9] National Archives Center II, Journal officiel de l’Indochine Française, Document J.47, no. 16, Feb. 24, 1890.

[10] D. T. Nguyen, French Colonial Rule in Cochinchina, 1859–1954. Ho Chi Minh City Publishing House, 2016.

[11] H. Q. Tran, Vietnamese History and World History. Nguyen Du Publishing House, Saigon, 1960.

[12] Y. Henry, Agricultural Economy of Indochina. Faculty of History Archives, University of Social Sciences and Humanities, Hanoi, 1932.

[13] V. H. Ngo and K. Q. Duong, The Vietnamese Working Class before the Founding of the Communist Party. Social Sciences Publishing House, Hanoi, 1978.

[14] Phu Nu Tan Van, “Recent events in the country,” Phu Nu Tan Van, no. 52, p. 21, May 15, 1930.

[15] Luc Tinh Tan Van, “Rebellious incidents in the Hau Giang region,” Luc Tinh Tan Van, no. 3517, p. 1, June 02, 1930.

[16] Tieng Dan, “Another demonstration in Cochinchina,” Tieng Dan, no. 288, p. 1, June 07, 1930.

[17] Luc Tinh Tan Van, “Disturbances in Tan Duong village, Sa Dec,” Luc Tinh Tan Van, no. 3504, p. 1, May 16, 1930.

[18] Phu Nu Tan Van, “Recent events in the country,” Phu Nu Tan Van, no. 53, p. 25, May 22, 1930.

[19] Tieng Dan, “Cochinchina,” Tieng Dan, no. 284, p. 3, May 24, 1930.

[20] La Tribune Indochinoise, “A new demonstration in Sa Dec,” La Tribune Indochinoise, no. 558, p. 1, May 14, 1930.

[21] Ha Thanh Ngo Bao, “A demonstration of 1,500 people,” Ha Thanh Ngo Bao, no. 831, p. 1, May 15, 1930.

[22] Than Chung, “The poll tax document,” Than Chung, no. 96, p. 3, May 15, 1929.

[23] Tieng Dan, “Cochinchina,” Tieng Dan, no. 281, p. 3, May 14, 1930.

DOI: https://doi.org/10.34238/tnu-jst.14669

Các bài báo tham chiếu

Hiện tại không có bài báo tham chiếu



Ghi nhớ