NHẬN DẠNG HÀNH VI HỖN LOẠN TRONG HỆ TRUYỀN ĐỘNG  ĐỘNG CƠ TUYẾN TÍNH ĐỒNG BỘ KÍCH THÍCH VĨNH CỬU  DỰA TRÊN MÔ HÌNH LORENZ CHUẨN HÓA

Lê Thị Thúy Ngân; Nguyễn Thanh Tùng; Nguyễn Trung Thành; Lưu Thị Huế; Nguyễn Hồng Quang

doi:10.34238/tnu-jst.15200

NHẬN DẠNG HÀNH VI HỖN LOẠN TRONG HỆ TRUYỀN ĐỘNG ĐỘNG CƠ TUYẾN TÍNH ĐỒNG BỘ KÍCH THÍCH VĨNH CỬU DỰA TRÊN MÔ HÌNH LORENZ CHUẨN HÓA

Thông tin bài báo

Ngày nhận bài: 25/03/26 Ngày hoàn thiện: 20/05/26 Ngày đăng: 20/05/26

Các tác giả

1. Lê Thị Thúy Ngân, Trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp – ĐH Thái Nguyên
2. Nguyễn Thanh Tùng, Trường Đại học Công nghệ thông tin và Truyền thông – ĐH Thái Nguyên
3. Nguyễn Trung Thành, Trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp – ĐH Thái Nguyên
4. Lưu Thị Huế, Trường Đại học Điện lực
5. Nguyễn Hồng Quang , Trường Đại học Kỹ thuật Công nghiệp – ĐH Thái Nguyên

Tóm tắt

Bài báo nghiên cứu hành vi động lực học phi tuyến của hệ truyền động cơ tuyến tính đồng bộ kích thích vĩnh cửu thông qua một mô hình chuẩn hóa rút gọn được xây dựng từ mô tả điện cơ của hệ. Nội dung tập trung vào quá trình chuyển từ chế độ làm việc ổn định sang trạng thái hỗn loạn, đồng thời làm rõ các điều kiện dẫn đến sự xuất hiện của hiện tượng này. Để đặc trưng hóa động lực học của hệ, bài báo sử dụng phân tích điểm cân bằng, đánh giá ổn định cục bộ và các chỉ báo chuẩn dùng trong nghiên cứu hỗn loạn. Miền hỗn loạn tiếp tục được khảo sát thông qua quỹ đạo pha, các chỉ số dựa trên số mũ Lyapunov, hình học bộ hút và đặc trưng phổ trong miền tần số. Các mô phỏng số được thực hiện để đối chiếu trực tiếp giữa miền làm việc ổn định và miền hỗn loạn trong cùng một khuôn khổ tính toán. Kết quả cho thấy mô hình rút gọn vẫn phản ánh được những đặc trưng động lực học cốt lõi của hệ, đồng thời cho phép phân biệt rõ giữa chuyển động điều hòa và chuyển động bất tuần hoàn bị chặn, qua đó cung cấp cơ sở hữu ích cho việc nhận diện và phân tích hiện tượng hỗn loạn trong động cơ đồng bộ tuyến tính nam châm vĩnh cửu.

Từ khóa

Động cơ tuyến tính đồng bộ kích thích vĩnh cửu; Hỗn loạn; Mô hình Lorenz chuẩn hóa; Phổ số mũ Lyapunov; Chiều Kaplan-Yorke

Toàn văn:

PDF (English)

Tài liệu tham khảo

[1] C. Krämer, A. Kugi, and W. Kemmetmüller, “Optimal force control of a permanent magnet linear synchronous motor with multiple shuttles,” ISA Transactions, vol. 140, pp. 483-489, 2023.

[2] X. Zhao and L. Wang, “A novel fractional-order boundary layer fast terminal sliding mode controller for permanent magnet linear synchronous motor,” Journal of Vibration and Control, vol. 31, no. 15-16, pp. 3078-3090, Jul. 2024.

[3] Y. Xu, S. Li, and J. Zou, “Integral sliding mode control based deadbeat predictive current control for PMSM drives with disturbance rejection,” IEEE Transactions on Power Electronics, vol. 37, no. 3, pp. 2845-2856, Mar. 2022.

[4] G. G. Rigatos et al., “Nonlinear optimal control for the nine-phase permanent magnet synchronous motor,” Power Electronics and Drives, vol. 8, no. 1, pp. 380-402, 2023, doi: 10.2478/pead-2023-0022.

[5] S. Zhang, C. Wang, H. Zhang, P. Ma, and X. Li, “Dynamic analysis and bursting oscillation control of fractional-order permanent magnet synchronous motor system,” Chaos, Solitons & Fractals, vol. 156, 2022, Art. no. 111809.

[6] M. Tahmasbi, “Chaos control in networked permanent magnet synchronous motor using Lyapunov-based model predictive subject to data loss,” Engineering Reports, vol. 6, no. 5, 2024, Art. no. e12765.

[7] A. Karimi, H. Akbari, S. Mousavi, and Z. Beheshtipour, “Design of an adaptive terminal sliding mode to control the PMSM chaos phenomenon,” Systems Science & Control Engineering, vol. 11, no. 1, 2023, doi: 10.1080/21642583.2023.2207593.

[8] W. Souhail, S. Alsharif, I. Ahmed, and H. Khammari, “Nonlinear dynamic control of a photovoltaic pumping PMSM at MPP: Low-frequency instability induced by Hopf bifurcation,” International Journal of Modelling and Simulation, vol. 43, no. 6, pp. 904-916, 2023.

[9] C. Hua, Y. Wang, L. Zhang, et al., “Stability and stabilization for the coupling permanent magnet synchronous motors system with input delay,” Nonlinear Dynamics, vol. 107, pp. 3461-3471, 2022.

[10] G. Yamdjeu, B. Sriram, S. T. Kingni, et al., “Analysis, microcontroller implementation and chaos control of non-smooth air-gap permanent magnet synchronous motor,” Pramana – Journal of Physics, vol. 98, 2024, Art. no. 126.

[11] A. A. A. Yagbem, M. V. Tchakui, H. Simo, and P. Woafo, “Maximal Lyapunov exponent and smaller alignment index computation characterization of an electrodynamic electromechanical system powered by sine, square and triangle waves electrical signals,” International Journal of Bifurcation and Chaos, vol. 35, no. 4, 2025, doi: 10.1142/S0218127425500427.

[12] Y. Ji, Z. Ke, J. Liu, Y. Song, and Q. Gao, “Adaptive predefined-time tracking control of uncertain permanent-magnet synchronous motor drive chaotic system,” Journal of Vibration and Control, vol. 31, no. 11-12, pp. 2243-2257, May 2024.

[13] B. M. Mohammed, “Hopf bifurcation in a novel 3D-chaotic system with a four-wing attractor,” International Journal of Bifurcation and Chaos, vol. 35, no. 4, 2025, Art. no. 2530011.

[14] C.-C. Peng and Y.-R. Li, “Parameters identification of nonlinear Lorenz chaotic system for high-precision model reference synchronization,” Nonlinear Dynamics, vol. 108, no. 4, Apr. 2022, doi: 10.1007/s11071-021-07156-x.

[15] T. A. Alexeeva, N. V. Kuznetsov, and T. N. Mokaev, “Study of irregular dynamics in an economic model: Attractor localization and Lyapunov exponents,” Chaos, Solitons & Fractals, vol. 152, 2021, Art. no. 111365.

[16] T. Bakri and F. Verhulst, “A note on the Kaplan–Yorke dimension,” International Journal of Bifurcation and Chaos, vol. 35, no. 11, 2025, Art. no. 2550133.

DOI: https://doi.org/10.34238/tnu-jst.15200

Các bài báo tham chiếu

Hiện tại không có bài báo tham chiếu



Ghi nhớ